Er is bijna geen erfgoedorganisatie die ze niet in huis heeft: cd’s, dvd’s, floppy’s, usb-sticks en andere fysieke dragers met digitaal erfgoed. Maar deze dragers zijn kwetsbaar en gaan niet eeuwig mee. Dan kun je de informatie erop niet meer uitlezen, zoals op een zelfgebrande cd. Of je hebt niet meer de juiste afspeelapparatuur, zoals een floppy drive.
De Schadeatlas fysieke dragers helpt je om schade aan fysieke dragers te herkennen en te beoordelen. De gids staat als stappenplan op de site van het Netwerk Digitaal Erfgoed. In vier stappen stel je de informatie veilig: van inventariseren wat je in huis hebt, via prioriteiten stellen en uitlezen, tot keuzes maken over duurzame opslag.
Soorten schade
Dit is een overzicht van problemen die je bij dragers kunt tegenkomen:
- fysieke schade aan digitale opslagmedia, zoals krassen en degradatie van magnetische of optische schijven;
- technologische veroudering, zoals verouderde bestandsformaten (bijvoorbeeld Adobe Flash), opslagmedia, hardware of software. Een papieren document kun je in de kast zetten en over honderd jaar nog lezen. Voor digitale erfgoedinformatie is meer nodig: de juiste apparatuur en de juiste software;
- omgevingsfactoren, zoals blootstelling aan vocht, hitte of elektromagnetische velden;
- corruptie of verlies van inhoud door bijvoorbeeld bitrot, linkrot, diskrot, softwarerot, of per ongeluk verwijderen van gegevens. Bitrot is het geleidelijke verval van opslagmedia, meestal veroorzaakt door slijtage, verval of veroudering van de drager zelf.
Herken jij dit? Geen nood. Met het stappenplan stel je je collectie-informatie veilig.
De schadeatlas verwijst daarbij naar (inter)nationale tools en gidsen en naar organisaties waar je terecht kunt om dragers uit te laten lezen, zoals het HomeComputerMuseum en LI-MA – Living Media Art
